Gzel szler | Fkra | Hikaye | iir - air| ark szleri | Trkler | Sohbet odalar | Rya | Salk | Biyografi | islam | Gzeller | Payla




islam << anasayfaya geri dn
LLYYN - islamda islamiyette dinimizde
a b c d e f g h i j k l m n o p r s t u v y z Namaz



Soru: LLYYN

lliyyn, ycelik manasna gelen ulvv veya liyy kkndendir. Kelime el-Mutaffifn suresinin 18-19. ayetlerinde gemektedir:

"yilerin kitab (amel defteri) lliyyndadr. lliyyn'un ne olduunu sen nereden bileceksin? Yazlm bir kitap vardr (orada) Mukarrap melekler ona ahit olurlar" (el-Mutaffifn, 83/18-19).

lliyyn, fcir kiilerin makam olan Siccn'in kartdr, yani iyilerin makamdr.

lliyyn'un ne olduu hakknda eitli grler ileri srlmtr. Bunlardan bazlar unlardr: Dahhak, Mcahit ve Katade'ye gre: "Mminlerin ruhlarnn bulunduu yedinci gktr." Dahhak'tan dier bir rivayete gre: "Bu Sidret'l-Mnteha'dr; Allah'n btn emirleri oraya kadar varr. Derler ki: "Ya Rabbi, bu kulun filandr." Halbuki Allah o kulunu onlardan daha iyi bilmektedir. Allah katndan, o kulun azaptan emniyette olduunu bildiren bir mhrle mhrl bir emanname gelir."

Bir rivayet de yledir: Mminin ruhu alndnda, yani mmin ldnde ruhu ge karlnca gn kaplar onun iin alr. Melekler onu mjdelerle karlarlar. Onunla beraber kar, Ar'a kadar varrlar. Arn altndan onlara bir sahife kar ve zerine (kulun ameli) yazlr. Kyamet gnnde hesaptan kurtulacan belirten bir mhrle de mhrlenir. Bu ileri mukarrap melekler grrler (es-Suyt, ed-Drr'l-Mensr, nr. Dru'l-Fikr, Beyrut 1403/1983, VIII, 443).

Katade'den gelen rivayete gre; "lliyyn yedinci gn zerinde, Arn sa aya yanndadr."

Ber b. zib, Hz. Peygamber (s.a.s)'den unu nakleder:

"lliyyun yedinci kat gkte Arn altndadr."

bn Abbas (rr.a)'den:

"lliyyn yeil zebercetten bir levhadr, Ara aslmtr. Mminlerin amelleri ona yazlmtr."

Bununla beraber lliyyn'un Cennetin yce makamlarndan birisi olmas da mmkndr. bn Abbas'tan gelen bir rivayette:

"lliyyn Cennettedir" denmektedir. lliyyun'un Arla ilgili olmas, Cennetle ilgili olmasn engellemez. Surenin 22-28. ayetlerinin, ebrar'n Cennetteki hayatn ve elde ettikleri nimetleri anlatmas da bunu kantlamaktadr. Bu ayetlerde yle buyurulmaktadr:

"yiler elbette nimet iindedirler. Koltuklar zerinde oturup bakarlar. Yzlerinde nimetin sevin ve parltsn sezersin. Onlara mhrl, halis bir araptan iirilir ki iildikten sonra misk gibi kokar. te yaranlar bunun iin yarsnlar. O arabn karm tesnimdendir. Bir eme ki Allah'a yaklatrlanlar ondan ierler" (el-Mutaffifn, 83/22-28).

Btn bu rivayetler, lliyyn'un, ycelik manasyla olduu kadar, mminlerin ruhlar ve amelleriyle de ilgili olduunu gstermektedir.

lliyynda bulunanlar ise mukarrap melekler ve ebrar (iyiler) grubuna dahil mminlerdir. bn mer'den rivayet edilen bir hadiste Hz. Peygamber (s.a.s) yle buyurur:

"lliyndakiler yerlerinden Cennete bakarlar. lerinden birisi Cennete bakt zaman yznn nurundan Cennet aydnlanverir. Cennettekiler: "Bu nur nedir?" diye sorarlar. Bu soruya: Taat ve doruluk ehli olan iyilerin yurdu lliyyndakilerden birisi bakt" diye cevap verilir" (Eb Dvd, el-Hurf ve'l-Krt, 1).

Dier bir rivayette ise yledir: "Cennet halk lliyyndakileri gkyznde parlak yldzn grld gibi grrler" (Kurtub, el-Cmi li Ahkmi'l-Kurn, XIX, 263; Ahmed b. Hanbel, IV, 61).

Mminlerin amelleri lliyyna nakledilir ve oraya yazlrken mukarrap melekler buna ahit olmakta, bunu grmektedirler.

lliyyn ehlinden olabilmek, Allah'n honut olaca salih amelleri ilemekle mmkndr. Eb Umme'den rivayet edilen bir hadiste Hz. Peygamber (s.a.s) yle buyurmutur:

"Aralarnda batl ve lzumsuz sz konuulmadan bir namazdan sonra klnan dier bir namaz lliyyna yazlr" Yani bu iki namazn ikisi de ister akam ve yats gibi farz olsunlar, ister sabah ve kuluk namazlar gibi biri farz dieri nafile olsun, aralarnda batl bir sz konuulmadan klnrlarsa, mukarrap meleklerin lliyynda yazlmasna ahit olduu amellerdendir (M. Ali Nsf, et- Ta'vil Cmi'u li'l-Usl, I, 322).

smail KAYA
 


iletisim  Reklam  Gizlilik szlesmesi
Diger sitelerimize baktiniz mi ? Radyo Dinle - milli piyango sonuclari - 2017 yeni yil mesajlari - Gzel szler 2003- 2016 Canim.net Her hakki saklidir.