Gzel szler | Fkra | Hikaye | iir - air| ark szleri | Trkler | Sohbet odalar | Rya | Salk | Biyografi | islam | Gzeller | Payla


merkez efendi kimdir ? merkez efendi biyografi
Canim.net
a  b  c    d  e  f  g  h    i  j  k  l  m  n  o    p  r  s    t  u    v  y  z 
merkez efendi

Merkez Efendi 

Osmanllar zamnnda stanbul'da yetien byk vellerden. smi Ms olup, Merkez Muslihuddn lakabyla mehr oldu.Denizli'nin Sarhanl kynde, 1463 (H.868) senesinde dodu. 1551 (H.959) senesinde stanbul'da veft etti.

Ms Efendi, kk yalarda ilim renmee balad. Kuvvetli bir zeks ve ilim renmeye ar bir hevesi vard. nce kendi memleketinde, sonra Bursa ve stanbul'daki medreselerde tahsl yaparak; tefsr, hads, fkh ve tb ilminde yetiti. Kd Beydv Tefsri'nin byk bir ksmn ezberledi. Medrese tahsline devm ettii sralarda tekkelere gidip, oralardaki limlerin sohbetlerine katlrd. Onlarn feyz ve bereketlerine kavutuka, rhunda bir rahatlama, nefsinde bir ezilme olduunu grerek sevinirdi. Otuz yana geldiinde, medrese tahslini bitirdi. evresinde saylan bir lim oldu. limdeki yksekliini, zamnnn limleri tasdk ettiler. Nitekim, eyhulislm Ebss'd Efendi'nin hrmet ve muhabbetini kazand.
Ms Efendi, Koca Mustafa Paa'daki bir tekkede eyhlik yapan Snbl Sinn hazretlerinin hretini iitti. Fakat bz kimselerin onun hakknda yaptklar dedikodular sebebiyle, bir trl gidip sohbetine katlamamt. Bir gn rysnda Snbl Efendinin, kendi evine geldiini grd. SnblEfendiyi ieri koymamak iin hanm ile kapnn arkasna pek ok ey dayadlar ve zerine de oturdular. FakatSnbl Efendi kapy zorlaynca, kap arkasna kadar ald ve arkasndakiler yere yuvarland. Bu srada uyanan Ms Efendi, yapt haty anlad ve sabahleyin Snbl Sinn hazretlerinin huzruna gitmeye karar verdi. Sabahleyin Snbl Sinn'n cmiine gidip vz ettii krsnin arkasna o grmeden oturdu. Snbl Sinn, vz esnsnda Th sresinin bz yet-i kermelerini tefsre balad.Tefsrden sonra; "Ey cemat! Bu tefsrimi siz anladnz. Hatt Ms Efendi de anlad." buyurdu.Sonra ayn yet-i kermeleri daha yksek mnlar vererek tefsr ettikten sonra tekrr; "Ey cemat! Bu tefsrimi siz anlamadnz, Ms Efendi de anlamad." buyurdu. Ms Efendi, hakkaten bu anlatlanlardan bir ey anlamamt. Snbl Sinn hazretleri, o gn Th sresini yedi trl tefsr etti. Ms Efendinin krs arkasnda olduunu, zhiren grmedii hlde anlamt.
Vz bitti, namaz klnd, herkes cmiden kt. Sdece Snbl Efendi kalnca, Ms Efendi huzruna varp elini ptkten sonra af diledi. Snbl Efendi de: "Ey Muslihuddn Ms Efendi! Biz seni gen ve kuvvetli bir kimse sanrdk. Meer sen de hanmn da ok yalanmsnz. Akam bizi kapdan ieri sokmamak iin gsterdiiniz gayrete ne dersiniz? Fakat neticede kap ald ve ikiniz de yere yuvarlandnz!" buyurunca, Ms Efendi iyice ard. Pek ok zrler dileyerek alamaya balad, affnn kabl ve talebelie alnmas iin istekte bulundu. Snbl Efendi, onu kabl ettiini, derghta hizmete balamasn syledikten sonra; "Artk Allah telnn zt ve sfatlar hakknda mrifet shibi olmak zamndr." buyurdu.
Bundan sonra Ms Efendi hergn Snbl Sinn'n derghna gelip, ondan ders almaa ve hizmete balad. Bir gn Snbl Efendi, sohbet esnasnda Ms Efendiye; "lemi sen yaratsaydn, nasl yaratrdn?" diye sordu. Ms Efendi; "Bu mmkn deil! Ama mmkn olsayd, her eyi merkezinde brakrdm. lem yle bir tatl nizm iinde ki, buna bir ey ilve etmek veya bir eyi eksiltmek dnlemez." dedi. Snbl Efendi bu cevap zerine; "ferin Ms Efendi! Demek her eyi merkezinde brakrdn. yleyse bundan sonra ismin Merkez Muslihuddn olsun." dedi. Bylece Ms Efendi, ismiyle mehur oldu.

Snbl Efendinin sohbetleri ile pierek, tevecchleri bereketiyle mnev dereceleri katetti. Pek zek olan Merkez Efendi, hocasnn terbiyesi altnda riyzet ve mchedeler yaparak, yni nefsinin istediklerini yapmayp, istemediklerini yapmak sretiyle, ksa zamanda tasavvufta yksek derecelerin shibi oldu. Hocasnn kendisine iczet, diploma verdii sralarda, Aksaray'da Kovac Dede derghna hoca tyin edildi. Ksa srede, dergh talebelerle dolup tat.Merkez Efendinin nm her tarafa yayld. MerkezEfendi, hocas Snbl Sinn'n kz Rahime Htun ile evlenmek istei olduunu bildirince, Snbl Efendi; "Bir deve yk altn getirebilirseniz kzmz veririz." dedi. Merkez Efendi, bir devenin zerine iki uval toprak doldurdu. Devenin yularn ekerek Snbl Efendinin kapsna getirdi. uvallar kapda boalttnda, uvaldan toprak yerine il il altnlar dkld. Snbl Efendi ve ocuklar, altnlara dnp bakmadlar bile. Fakat hocas Merkez Efendiye; "Ey Ms Efendi! Maksadmz altn deildi. Evdekilerin de derecenin yksekliini anlamalaryd. mtihn kazandn." buyurdu. Snbl Efendi, ok sevdii kz Rahime Htun'u, yine ok sevdii talebesi Merkez Efendiye nikh etti ve evlendirdi.

Dnden birka gn sonra, Snbl Efendi, kz Rahime Htun'un evine gitti. Evde kz yemek yapyordu. Fakat ocakta, odun yerine parmaklarndan kan alevle yemeini piiriyordu. Kznn bu hlini hayretle gren Snbl Efendi; "Rahimecik ne yapyordun?" diye sorunca; "Talebelere orba piiriyordum" cevabn verdi.

Yavuz Sultan Selm Hnn kz h Sultan, zevci Sadr- zam Ltfi Paa ile Yanya'dan stanbul'a gelirken, yolda ekynn basknna urad. Bu kt durumdan nasl kurtulacaklarn dnrlerken, o anda Allah telnn izni ile, zamnn evliysndan karlarna kverdi. nceden orada olmad hlde, bir anda karlarna dikilen Merkez Efendiyi gren haydutlar, akna dndler. Eky reisi, Merkez Efendinin heybeti karsnda selmeti kamakta buldu. Dierleri de kap oray terkettiler. Ekynn ortadan ekilmesiyle de bir anda kayboldu. Bu hli hayretle seyreden Ltfi Paa ve zevcesi h Sultan, Merkez Efendiyi tanmlard. h Sultan, Merkez Efendinin bu kermetinden dolay, stanbul'da Eyb Bahariye'de onun adna bir cmi ve yanna medrese yaptrd. Merkez Efendiyi buraya tyin ettiler. Bir mddet orada talebe yetitiren Merkez EfendiyeKnn Sultan Sleymn Hn, Topkap surlarnn dnda yaptrd tekkede vazfe verdi. Burada da ayn hizmete devam eden Merkez Efendi, Knn Sultan Sleymn Hnn annesinin istei ve Snbl Efendinin tenbihi zerine Manisa'ya gitti. Vlide Sultann Manisa'da yaptrd imretin yanndaki derghta hocalk yapt. Tb bilgisi kuvvetli olan Merkez Efendi, Manisa'da bulunduu srada krk bir eit baharattan meydana gelen bir mcun yapt. Bu mcunu hastalar yiyerek if bulurdu. lkbaharda yetien ieklerden de istifde edilerek yaplan bu mcunu almak iin, evre kasabalardan gelirlerdi. Mesr mcunu diye hret bulan bu mcun, imdi de yaplmaktadr.

Merkez Efendi, talebelerini iyi yetitirmek iin ok gayret gsterirdi. Onlar hem zhir ilimlerde, hem de tasavvufta ykseltmek iin, btn, kalb ilimlerini retirdi. Onlarn nefslerini terbiye iin riyzet ve mchedeler yaptrrd. ocuklara kar ok efkatliydi. Cebinde eker, yemi gibi eyler bulundurur, ocuklar grd yerde datarak onlar sevindirirdi. ocuklara buyururdu ki: "Benim iin hayr du ediniz. Siz gnhsz, msumsunuz. Sizin dularnz Cenb- Hak da kabl eder. Bu yz kara, sakal ak ihtiyr iin du ediniz ki, kymette yz ak olsun." ocuklar du edince de; "Y Rabb! Bu msumlarn dularn red eyleme." diye Allah telya yalvarrd. Btn hayvanlara kar da ok merhametliydi. Merkebe suyunu verir, tavuklara yem atard.

Merkez Efendi, bl ana geldii gnden, mrnn sonuna kadar, hi cematsiz namaz klmamtr. Eer le ve yats namazlarnda cemate yetiememi ise, namazn klm olanlardan birka kimseye; "Haytmda hi cematsiz farz namaz klmadm. mm olaym da sizlerle namaz klalm. Ayn namaz tekrar klmann zarar olmaz. Sonra kldnz nfile olmu olur." buyururdu.Bir tarafa giderken, yolda bir iftiyi tarlasnda alr grse, yanna varr ve; "mn bilir misin? Namazn farzlar hakknda mlmtn var m?" der, bilmiyorsa anlatr. "M'min ile kfiri ayran fark, namazdr" hads-i erfini naklederdi. Hayvanlara merhamet edilmesini, gtrebilecekleri kadar yk yklenmesini, a braklmamalarn da tenbih ederdi. e balarken; "Y Rabb! Btn mslmanlara faydal olmak, ocuklarma hellinden rzk kazanmak iin alyorum." diye niyet etmesini, byle niyet ederse, her admna sevap verileceini ve gnahlarnn affolunacan, yetitirdii mahsln herbir tnesinin boa gitmeyeceini, hepsinin fayda salayacan ve mahsln urunu vermenin farz olduunu anlatrd. Bu ekilde, grd insanlara mesleiyle ilgili nashatler ederdi.

nsanlara vz ve nashat verirken gzlerini kapayarak anlatrd. Fakat orada olanlar kalb gz ile grrd. Balkesir'e gittiinde, bir Cum gn namazdan sonra krsiye kp vz etti. Halk, Merkez Efendiyi tanmadklar iin, pek iltift etmediler. Vz dinlemeyip, teker teker cmiden karak gittiler. Ve birbirlerine; "Halvet yolunun byklerindenmi." diyorlard. Herkes ktktan sonra, mezzin efendi elinde kapnn anahtar olduu hlde krsnin yanna varp, gz kapal olarak konuan Merkez Efendiye; "Hoca efendi! Giderken cmiyi ak brakma. Anahtarlar buraya brakyorum. karken kitlemeyi unutma!" dedi. gzn amadan; "Mezzin efendi, sen de iine gidebilirsin. Bizim sohbetimizi siz dinlemiyorsunuz, fakat melike-i kirm dinlemektedirler." buyurdu ve vzna devm etti. Biraz sonra cmiden gidenlerin hepsi geriye dndler. O kadar ok insan topland ki, cemati cmi almaz oldu.

Manisa'da iken, Hocas Snbl Sinn hazretleri 1529 (H. 936) da hastaland. Veftndan nce talebeleri; "Efendim! Sizden sonra kime tbi olalm?" diye sordular. Onlara; "Taradan ilk gelecek dostumuz yerimize geecek." buyurdu. Snbl Sinn'n veftndan sonra, talebeler, merakla taradan gelecek olan dostu beklediler. Bu srada Manisa'da bulunan Merkez Efendinin gnlne bir kor dp yollara dt. Hocasnn veftndan on gn sonra stanbul'a geldi. Snbl Sinn'n ok sevdii talebelerinden Ykub Germi-yanolu, Snbl Efendinin yerine gemi, talebeleri okutmaa balamt. Merkez Efendi, hocasnn Koca Mustafa Paa'daki derghna gitti. Derghta bulunan yeni talebeler Merkez Efendiyi tanmyorlard. Ykb Germiyanolu, Merkez Efendiyi kendi odasna dvet etti. O gece Ykb Efendi, Snbl Efendinin yerine kimin gemesi lzm geldiini anlamak iin istihre namaz klp du etti. Rysnda, byk bir meydana kalabalk bir meclis kurulmu. Peygamber efendimiz de hazr bulunmaktayd. Peygamber efendimizin karlarnda bir krs vard. Krsnin zerinde de oturmakta ve "Tn" sresinin tefsrini yapmaktayd. Tefsri yaparken, bandaki sarn bzan yeil, bzan siyah olduunu grd. Yanndakilere bunun mnsn sorduunda; "Yeil renk, dnin zhir ilimlerinde, siyah renk de dnin btn ilimlerinde keml mertebesindeki olgunlua irettir." cevbn verdiler. Ertesi gn Ykb Germiyanolu, talebeleri toplayarak rysn olduu gibi anlatnca, hepsi Merkez Efendiye tbi olup, hocalar Snbl Sinn hazretlerinin halfesi kabl ettiler. O gnden sonra, talebeleri yetitirmee balad.

bir gn derghn bahesinde namaz klarken, secdeye vard bir srada, yerden bir ses iitti. Diyordu ki: "Ey Merkez Efendi! Yedi senedir yeryzne kmak iin emrini bekliyorum. Beni bu hapishneden kurtar. Zr Allah tel, beni stma hastalna if olarak yaratt." namazdan sonra talebelerine; "Buray kaznz. Stmallara if olacak bir su kacak" buyurdu. Kazdlar, krmzmtrak bir su kt. Kuyu hline getirdiler. Niyet kuyusu ismi verilen bu kuyudan, stma hastalar su alr ierlerdi. Bu suyu ien hastalar, Allah telnn izniyle if bulurlard.Merkez Efendi, senelerce o derghta talebelere ders vererek, Allah telnn emir ve yasaklarn bildirdi. Zaman zaman stanbul'un eitli cmilerinde halka vz ve nashatlerde bulundu. Onun vznda cmiler dolar taar, oturulacak yer kalmazd.

Merkez Efendinin mr, hep ibdet etmekle, insanlara hakk, doruyu anlatmakla, Ehl-i snnet tikdn yaymakla, hayr ve hasent yapmakta halka n ayak olmakla, fakir ve zayflar himye etmekle geti. 1551 (H.959) senesi Reb'ul-hir aynn on yedisine rastlyan Perembe gn, talebelerine son vasiyetini yaptktan sonra, Kelime-i ehdet getirerek veft etti. Cenzesini eyhulislm Ebss'd Efendi ykad. Cum gn Ftih Cmiinde, misli grlmemi bir kalabalk topland. Ebss'd Efendi cenze namazn kldrd. "Dnyda bu kimseyi riysz olarak grmtk." dedi. Sonra, kabrine gtrlmek zere omuzlarda tanmaa baland. Herkes, bu lim ve velye hizmet edip, hirette efatine kavumak akyle tabutu tamak iin birbirleriyle yaryordu. yle ki, bzan kalabalktan skan, g durumlara denler bile oluyordu. Kalabaln ok olmas sebebiyle, uzun bir srede, Topkap surlarnn dnda Knn Sultan Sleymn Hnn vlidesi nmna yaptrd tekkedeki kabrine Ebss'd Efendinin bizzat kendi eliyle defnedildi.Merkez Efendinden sonra, yerine olu ve halfesi Ahmed Efendi talebe yetitirmeye devm etti.

ISMARLAMAYINCA GELMEZSN
Msr defterdarlndan emekliye ayrlan Dehnzde'nin babas Ktip Mehmed elebi anlatt: "Snbl Sinn Efendi benim hocamd. O veft ettikten sonra sene, halfesi olan Merkez Efendiye hi gitmemitim. Bir gece rymda hocam Snbl Efendiyi grdm. Buyurdu ki: "Mehmed Efendi! Niin gaflet edip Merkez Efendiye teslim olmazsn? O benden daha stndr. Hemen var, eksik kalan eitimini tamamla!" SabahleyinMerkez Efendinin huzruna gittim. Beni grnce; "Ismarlamaynca gelmezsin. Fakat benden stndr deyince gelirsin. Hlbuki hocamzn benden stndr demesinin sebebi, senin hakkmdaki kt zannn bertaraf etmek iindir. Yoksa kymet gnnde yksek hocamzn sanca altnda harolmay md ederiz." dedi. ardm kaldm ve tvbe edip talebesi oldum."
1) akyik- Nu'mniyye Tercmesi (Mecd Efendi); s.522
2) Tam lmihl Sedet-i Ebediyye; (49. Bask) s.1109
3) Kms-ul-A'lm; c.6, s.4265
4) Tezkire-i Halvetiyye (Sleymniye Ktphnesi Esad Efendi Ksm, No: 1372); s.24b
5) Sefnet-l-Evliy; c.3, s.268
6) Lemezt; s.236
7) Hadkat-l-Cevmi; c.1, s.257
8) Tuhfet-l-Mchidin; (Nruosmniye-2293); v.538 a
9) slm limleriAnsiklopedisi; c.14, s.197




Bu biyografi (merkez efendi) 3877 kez okundu.

Biyografi: merkez efendi Hayat-yaam hakknda bilgi veriyor.

iletisim  Reklam  Gizlilik szlesmesi
Diger sitelerimize baktiniz mi ? Radyo Dinle - milli piyango sonuclari - 2017 yeni yil mesajlari - Gzel szler Sohbet 2003- 2016 Canim.net Her hakki saklidir.