Gzel szler | Fkra | Hikaye | iir - air| ark szleri | Trkler | Sohbet odalar | Rya | Salk | Biyografi | islam | Gzeller | Payla


halit refi kimdir ? halit refi biyografi
Canim.net
a  b  c    d  e  f  g  h    i  j  k  l  m  n  o    p  r  s    t  u    v  y  z 
halit refi

1934 ylnda zmirde dodu. Robert Kolej'de okudu. 1956 ylnda dergi ve sinema yazlar yazmaya balad. 1957 ylnda Atf Ylmaz'n asistanln yaparak, sinemaya balad. lk filmi "Yasak Ak" 1960'da ynetti. 1974-75 yllarnda TRT Kurumu adna "Ak- Memnu" dizi filmini ekti. Ayn kurum adna 1978-83 yllarnda "Yorgun Sava" dizisini ekti ama bu filmin yakld ilan edildi. Bilahare yaynland. 1976-77 yllarnda ABD'de Wisconsin niversitesi'nde, 1984 ylnda da Ohio Denison niversitesi'nde eitim almalarna katld. Ynetmenin yurtii ve yurtdnda yaymlanm makalelerinin yan sra, Ulusal Sinema Kavgas, Dou, Bat ve Trkiye, Gerein Deikenlii /Kemal Tahir adl kitaplar var.

nemli filmleri: afak Bekileri (1963), Gurbet Kular (1964), Haremde Drt Kadn (1965), Bir Trke Gnl Verdim (1969), Ak- Memnu (TV), Yorgun Sava (TV, Gsterime girmedi), htiras Frtnas (1983), Teyzem (1986), Kurtar Beni (1987).

HAKKINDA YAZILANLAR

Ulusal Sinema Kavgacs:
Mahmut etin mcetin@biyografi.net

in fikir ekseni

Trkiyede edebi akmlar gibi, sinema akmlar da, yapay ayrmlarn eseridir. Tarihi birer zaruret olmas gereken bu akmlar, yapay olarak ekillenmitir. Ancak bu durum bile kltrel hayata canllk getirmesi hasebiyle, faydal saylabilir.

Trk Sinemasnda tiyatro etkisinde sinema (Muhsin Erturul dnemi) ve Yeilam Sinemas (1950den 1970lere) dnemlerinden sonra,baz akmlarn doduu grlmtr. Ulusal Sinema, Milli Sinema ve Devrimci Sinema akmlar gibi.

Ulusal Sinema Akmnn fikri zemini, Kemal Tahirin eserleridir. Akmn nc ynetmenleri ve Metin Erksandr. , Ulusal Sinema Akm tartmalar erevesinde ele ald grlerini, Ulusal Sinema Kavgas adyla kitaplatrmtr.(1) Eserlerin iledii konular, sinemasnn eksenini oluturur. Buna gre konular yle sralanabilir:
1)Dou slam ve Bat hristiyan toplumlarnn farkl deime izgilerinin mukayesesi.
2)Medeniyetlere gre estetik tezahr ve dou-bat sanatlarndaki ekillenme.
3)Aydn yabanclamas ve batllamann seyri.
4)Trk Sinemas bir eit halk sanatdr.

Ulusal Sinema Kavgasnn ele ald konulardan birincisi, Dou slam ve Bat hristiyan toplumlarnn farkl deime izgilerinin mukayesesidir. Batnn sanat eserleri ve estetik felsefesi bat toplumlarnn ekonomik yaps ve kendine zg retim ilikilerinin bir sonucu olarak dnlmelidir. Klelie dayanan Antik Yunan ve Roma toplumlarndan, toprak kleliine dayanan feodal Bat Avrupa toplumlarna geen, toprakta zel mlkiyetten sonra, sanayi ve ticarette belli bir snfn egemenliine dayanan batl toplumlarn sanatlar ve estetik anlaylaryla; tarihin hi bir devrinde genel olarak klelik, zel olarak toprak klelii bulunmayan, toprakta devlet mlkiyetine dayanan, son ikiyz yl gsterilen btn abalara ramen daha halen egemen bir sanayi snf yetitirememi olan Trk toplumunun sanatlar ve estetik anlay arasnda bir fark bulunmaldr herhalde.

Eserin ikinci nemli problematii, medeniyetlere gre estetik tezahr ve dou-bat sanatlarndaki, ekillenme olarak ifade edilebilir. Bat sanatlarn Trk sanatlarndan topyekun ayran en nemli temel mesele,ferdiyet meselesidir. Bat sanatlar toplumsal bir konu anlatsa bile,bireyin dram zerine kurulmutur. Geleneksel ve klasik Trk sanatlarnda (yani ister halk ister saray sanat olsun) fert nemli rol oynamaz. nemli olan toplumun iinden temsilci tiplerin tasviri ve kamusal bilintir.

Ulusal Sinema Kavgas nc ana mesele olarak, aydn yabanclamas ve batllamay tartr. Batcl geri kalm toplumlarn aydnlarnn, kendi toplumlarnn kalknamamas karsnda, gelimi toplumlara aalk kompleksiyle zenmesi eklinde bakar. Ve kendi yerini izah eder: Bunlara karlk ar hcumlara hedef tutulan biz Trk sinemaclar ikinci gr benimsemi durumdayz. Sanat evrenseldir diye memleketimize szdrlan kltr emperyalizminin yaylmasna set ekmee, nce dncede bamszlmz kaybetmekle balayan bu akmn, daha sonra ekonomik bamszln ve neticede siyasal egemenliin kaybna giden bir yol olduunu anlatmaya alyoruz.

Refiin en nemli tespitlerinden biri Trk Sinemasnn bir halk sanat olduudur. Refie gre,Trk toplumu kendi gelime izgisinde, ilerleyememitir. Aydn yabanclamas, devlet organlarnn yanl hedeflere ynlendirilmesine, lzumsuz savalara girilmesine ve tepeden inmeci tavrlara sebep olmutur. Bu arpk deiim srasnda Dou slam sanatlarnn seyri de deiikliklere uramtr. Edebiyatta nesir geleneimizden hareketle kurgulu tahkiye eserlere ynelmemiz gerekirken, Fransz roman esas alnarak birtakm yapay eserler retilmitir. Karagz, kukla ve orta oyunundan hareketle, bu tarz gelitirilerek modern seyirlik sanatlara ulamamz gerekirken, kayna eski Yunann dini trenlerinden alan bat tiyatrosu esas alnmtr. Teknik bir sanat dal olan yedinci sanat sinema ise, yine bu batc zihniyet elinde geri kalmtr. nk Tek Parti dneminin tek sinemacs Muhsin Erturul elinde sinema, arpk ve halkna yabanc bir tiyatro oluumunun, beyazperdeye tanmasndan baka bir ey deildir.

1950 sonrasnda gelien ..Yeilam sinemas, ayn yllarda tpk siyasetin halka al gibi,sinemann halka al ve ulusal zellikler tamaya balamas bakmndan sinema tarihimizde ileri ve olumlu bir admdr.

, Trk Sinemasn bir halk sanat olarak ele alr. Trk sinemas dorudan doruya Trk halknn film seyretme ihtiyacndan doan ve sermayeye deil emee dayanan bir sinema olduu iin, halk sinemasdr. Bugn Trk Sinemasnda bir filmin yapmna yetecek kadar sermayesi olan prodktrler bile filmlerinde altraca kimseleri isimleriyle iletmelerden, filmin tamamlanmasnda kendi kendisinin deyecei uzun vadeli bonolar alarak i yapmakta, yani halkn ak kredisine, emekilerin kanaat ve sabrna dayanmaktadrlar... 1970lere kadar byle bir yapda seyreden sinemamz, Trk Sinemasna ayrlan kontenjann kaldrlmasyla, Bat emperyalizminin lkemizdeki btn sinema salonlarna rtl olarak el koymas ile yoklua mahkum edilmitir. Her yl retilen snrl saydaki Trk filmi de istisnalar olmakla birlikte, halkna yabanclaan temalar ele almaktadr. Sinemamz halkmza yabanclat lde, onun desteinden mahrum kalmaktadr.(2)
KAYNAKLAR
(1)Ulusal Sinema Kavgas Hareket Y. stanbul 1971
(2)slam Sanatnn Yeniden Teekkl Mahmut etin Adm Y. stanbul 1991 sf.122-125


XXX

Dnr Sinemac:
Mahmut etin mcetin@biyografi.net


, sinema filmleri yannda Trk Dnce Hayatnn sorunlar zerinde de fikirler reten bir fikir adamdr. Bu ynyle o, Trk Sinemasnda hakl ve onurlu bir sekinlie sahiptir. Onun abalar yerli dnceye bir katkdr ve Trk Milliyetilerinin tabii olarak faydalanaca bir isimdir.

Dou, Bat ve Trkiye

bu eserinde, Bat sorgusuna devam etmektedir. Refi, Bat karsnda temel sorunumuzu yle zetliyor: Bugn karsnda olduumuz mesele u: Amerikan modeli gerekten insanln vard son ve nihai durak mdr? Japon Amerikan dnr Fukuyama'nn dile getirdii gibi, tarih bitmi midir? Refi bu soruyu, Batnn hususen de Amerikann zmszln iaret ederek yle cevaplyor: Bence tarih ancak insanln ortadan kalkmasyla bitecektir. Bu adan 1992 Rio evre Konferans global olarak dnyann en gncel ve en nemli sorunlarnn dile getirilmesine frsat salamtr. Dnyada evre kirlenmesi ve doal dengenin bozulmas, btn canllarnn varln tehdit eder durumdadr. Dnya aznlktaki varlkllarla, ounluktaki yoksullarn oluturduu yeni bir Kuzey-Gney blnmesi ile kar karyadr. Amerika bu durumda Rio'da aka aczini ortaya koymutur. Bylece yeni bir dnya dzeni iin rnek ve nder olmaktan kmtr.(1)

Gerein Deikenlii

"Bat-Dou atmas binlerce yldr srp durur, daha nemlisi bu atmann tarih iinde, alan ve geit yeri hemen her zaman Anadolu olmutur. Bunun slmln douundan sonraki bir baka ad da "Hilal-Salip atmas"dr. Saldrlarn ou Batdan gelmitir (Toynbee). Gerekesi de "Barbarlara lm", "Kafirlere yani mslmanlara lm"dr. e gre bugn de, btn aldatmacalara ramen durum deimi deildir. Buhranl dnemelerin hepsinde Batnn Douya kar hemen bir dman cephe kurarak dikildii grlr. Bu durumda, imdiye kadar yrtmeye abaladmz anlayta ve biimde Batllama hibir faydal sonu veremez.(2)


Kimdir ?

1934 ylnda zmirde dodu. Robert Kolej'de okudu. 1956 ylnda dergi ve sinema yazlar yazmaya balad. 1957 ylnda Atf Ylmaz'n asistanln yaparak, sinemaya balad. lk filmi "Yasak Ak" 1960'da ynetti. 1974-75 yllarnda TRT Kurumu adna "Ak- Memnu" dizi filmini ekti. Ayn kurum adna 1978-83 yllarnda "Yorgun Sava" dizisini ekti ama bu filmin yakld ilan edildi. Bilahare yaynland. 1976-77 yllarnda ABD'de Wisconsin niversitesi'nde, 1984 ylnda da Ohio Denison niversitesi'nde eitim almalarna katld. Ynetmenin yurtii ve yurtdnda yaymlanm makalelerinin yan sra, Ulusal Sinema Kavgas, Dou, Bat ve Trkiye, Gerein Deikenlii /Kemal Tahir adl kitaplar var.

Sinema filmleri
Yasak Ak, Sevitiimiz Gnler, Genlik Hlyalar, ehirdeki Yabanc, afak Bekileri, Gurbet Kular, ehrazat, Krk Hayatlar, Haremde Drt Kadn, Gnee Giden Yol, Korkusuz Arkada, Karakolda Ayna Var, Bir Trk'e Gnl Verdim, Adsz Cengaver, Ak Frtnas, Fatma Bac, Kzn Var m Derdin Var, Yedi Evlat ki Damat, Vurun Kahpeye, Sultan Gelin, Ak- Memnu (TV iin), Yaam Kavgas, htiras Frtnas, Yorgun Sava, Teyzem, Kurtar Beni, Hanm, Karlar Kouu, ki Yabanc, Dokuz Dan Efesi, Leyla ile Mecnun, Alev Alev, Kurtar Beni
Son Darbe.


KAYNAKLAR
(1)Dou, Bat ve Trkiye 10 Ylda Nereden Baladk, Nereye Geldik ? Ufuk Kitaplar stanbul 2002
(2)Gerein Deikenlii / Kemal Tahir Ufuk Kitaplar stanbul 2000




Bu biyografi (halit refi) 2623 kez okundu.

Biyografi: halit refi Hayat-yaam hakknda bilgi veriyor.

iletisim  Reklam  Gizlilik szlesmesi
Diger sitelerimize baktiniz mi ? Radyo Dinle - milli piyango sonuclari - 2017 yeni yil mesajlari - Gzel szler Sohbet 2003- 2016 Canim.net Her hakki saklidir.