Gzel szler | Fkra | Hikaye | iir - air| ark szleri | Trkler | Sohbet odalar | Rya | Salk | Biyografi | islam | Gzeller | Payla


celal talabani kimdir ? celal talabani biyografi
Canim.net
a  b  c    d  e  f  g  h    i  j  k  l  m  n  o    p  r  s    t  u    v  y  z 
celal talabani

1933'te doan Talabani, siyasi kariyerine 1950'lerde KDP'nin renci kanadnn kurucusu ve lideri olarak balad.
KDP lideri Mustafa Barzani ile gr ayrlna dmesi sonras KDP'den ayrlarak KYB'yi kurdu. Bir yl sonra da Badat hkmetine kar silahl mcadeleye giriti.

KDP - KYB rekabeti, bunu takip eden 30 yl boyunca blgedeki siyasi hayatn odan oluturuyordu.

Kuzey Irak'n Krfez Sava sonras uua yasak blge ilan edilmesi, KDP ile ksa sren bir bahar havas yaanmasna yol at.
Taraflar 1992'de seime giderek blgede bir ortak ynetim kurdular. Ancak bu ynetimin bakannn kim olacan berlilemek zere yaplan seimler yeni bir silahl atma dnemini balatt.

4 Ekim 2002'de ABD arabulucuuyla salanan anlamadan bu yana iki parti ortak hareket etmeye gayret gsteriyor.
Talabani, nce Irak Ynetim Konseyi'ne bilahare de Irak Cumhurbakanlna seildi.

HAKKINDA YAZILANLAR

[PORTRE - MUZAFFER DELGZ]
Ayrlk liderlikten devlet bakanlna TALABAN
Zaman 07.04.2005

KYB lideri nin devlet bakan seilmesiyle Irak ve Arap lkeleri tarihinde ilk kez bir Irakl Krt, devlet bakanlna seilmi oldu. ylece; 30 yllk bir mcadelenin sonunda; Talabani, ABD ile yapt ibirliinin neticesi olarak Irak devlet bakanl makamna oturmu olacak.

Dn Irak Meclisinin karar ile Irak Krdistan Yurtseverler Birlii lideri yeni dnemin ilk Cumhurbakan olarak devlet bakanl koltuuna oturmay baard. Yeni dnya dzeni asndan sz konusu gelimenin simgesel bir anlam olduu ak. Gelime zerine Talabani portresinin karlmas artk elzem oldu. Bu portre almas Talabaninin yllardan bu yana verdii mcadelenin yan sra, bir nevi Kuzey Iraktaki Krt oluumunun da bir siluetini vermeyi hedeflemektedir.

Iraktaki Krt hareketleri 2. Dnya Sava ncesi 1938 yllar civarnda Molla Mustafa Barzani ile balar. Bir sre sonra verdii mcadelenin baarszln fark edecek olan Barzani, bu dnemde airetinden 3.000 kiiyi de yanna alarak Rusyaya snm ve Ruslarla birlikte Almanlara kar savamtr. Barzaniye bu dnemde Rus Generali rtbesi verilmitir.

Savan bitmesinden ksa bir sre sonra 1946 ylnda rann Krtlerle meskun (Mahabat) blgesinde Ruslarn da yardm ile bir Krt devleti kurulurken, devlet bakanlna Kad Ahmet getirildi. Ne var ki bu devletin mr ancak 6 ay devam edebilmi, Ruslarn yardmn ekmesi zerine ran blgeyi igal etmi, Kad Ahmet ve 12 arkada idam edilmitir. Bylece ilk Krt hareketi daha domadan lmle kar karya kalm ve Barzani de 2. kez Rusyaya kamak zorunda kalmt.

1958 ylna kadar Rusyada kalan Barzani, Irak Devrim Hareketinin kard af zerine lkesine dnd. Abdulkerim Kasm, bu af ile hususen Barzaninin dnmesini istiyordu. stedii de oldu. Rusyada bulunan Barzani taraftar Krtler geri gelerek Badatta iskan edilmi, Barzani de Badata yerletirilmiti. Daha nce Rusyaya gitmeyen Barzani airetinin bir ksm mensuplar ile yine bir Krt aireti olan Zibariler arasnda zaman zaman arpmalar meydana geliyordu. Barzani, Abdulkerim Kasmdan izin alarak bu anlamazlklar nlemek zere Kuzey Iraka gitti, oraya yerleti. Bu srada yl 1959u bulmutu. Iraktaki demokratik hareketler de bu srada olumaya balad. nin k ite bu dnemlere rastlamaktadr.

Avukat Celali aireti desteklemedi

, Badat Hukuk Fakltesini birincilikle bitirmi, mehur bir avukatt. Siyasetle yakndan ilgilenen, yapt almalar sonucunda Demokratik Krdistan Partisini kuran Talabani zor koullar altnda eitli stratejiler izlemi, baarl olmann tm yollarn denemeye almtr. , Talabani airetindedir. Bu airet blgede Snni gelenekten gelen, tasavvufi eilimleri olan bir airet olarak bilinmektedir. Talabaninin sosyalist ve rk grleri bu nedenle bu airet tarafndan hibir zaman kabul edilmedi, aireti Talabaniye umduu destei vermekten imtina edecekti. Esasen Talabani bir sre sonra demokratik yolla muvaffakiyet salayamayacan anladndan, Irak devletine kar kanun d eylemlere balamt. Bu eylemlerinde de Talabani aireti Avukat Celale destek vermedi.

Bu srada btn dnyada Molla Barzani Krtlk hareketinin lideri olarak tanndndan; , Molla Mustafa Barzaniye giderek beraber almay teklif etti.

Talabaninin parti kurmas ile birlikte Iraktaki btn Krt entelekteller bu partiye girmilerdi. Bunun sebebi de 1958e kadar Irakta Krt-Arap ayrm yoktu. Hatta Irakn 14 valisinden 6-7si Krt asll idi. Ayrca, ordu iinde her rtbeye ulama imkanlar da vard. En yksek kumandanlar arasnda Krt ve Trkleri grmek mmkndr. 1958den itibaren devletin Arap rkln esas almas sonucu devlet dairelerinde grev verilmesi srasnda Arap olup olmadna baklmaya balanld. Devlet dairelerinden karlan Krt mnevverleri bu sebeple Talabaninin partisine girmeye baladlar. Bunlarn Molla Barzaninin liderliinde birlemeleri ile hareket kuvvetlendi. Irak siyasi ynetiminin kuvvetleri ile giritikleri ete savalarnda glerini gstermeye de baladlar. Hkmet gleri, Krtlk hareketine yardm etsin-etmesin birok ky yakp ykt. Birok masum insan ld, ki bu haksz ve zalimane tutum durum, blgede Krt hareketini desteklemeyenleri de hareketin iine soktu.
Barzani ile srekli att; nk...

Irakn blgedeki Araplar kkrtmalarna misilleme olarak rann da etkili bir aktr olarak devreye girmesi Talabaninin bakaldr hareketinde ne kmasn salayan etkenlerden biri oldu. Hitabetinin ve ikna kabiliyetinin iyi olmas sebebiyle birok lideri etrafna toplad. Halk arasnda efsane ahs haline geldi. Hatta, Krt kadnlar en gzel elbiselerine Mam Celal-Celal Amca ismini veriyorlard.

1963te Baas ihtilali olunca Krtlerle anlama yapld. Toplantlarn tamamnda Krtleri temsil ediyordu. Yaplan anlama sonucu, Irak bir kanun ile Krt blgesine ksmi zerklik veriyordu. Bu, ancak bir yl devam etmi, Baas Partisi bu kanunu iptal ederek, blgedeki hakimiyetini srdrmeyi esas almtr. Bu srada, Krt hareketinin ynlendirilmesi ve amalar konusunda Molla Barzani ile nin aras ald. Talabani, Krtlerin Iraktan ayr mstakil Krt devleti kurmalarn istiyordu. Tabii bu devletin yaps sosyalist rejime dayal olacakt. Bunu salamak iin de Irak Komnist Partisi ile ibirliine gidilmesini istiyordu. Molla Mustafa Barzaninin fikri ise evredeki btn devletlerin mstakil Krt devletinin kurulmasna izin vermeyeceklerini, bu sebeple en iyi yolun Irak Devleti iinde zerk bir Krt blgesi olarak kalmak olduu yolunda idi. Kendisi hafz olan Molla Barzani, komnist ve sosyalist rejim esasn kabul etmiyor; daha nce kendisinin bulunduu Rusyadan rnekler vererek mstakil Krt devleti fikrini reddediyordu. Bu fikir ayrl sebebiyle , rana gitmek zorunda kald. Bir sre sonra Talabani, Irak Baaslar ile anlaarak Badata dnerken, yanndaki Krt gleri, Baaslarla birlikte Molla Barzaniye kar savamaya balayacak, bylece Krt hareketi ikiye blnm olacaktr. Bu durumdan istifade etmek iin pusuda bekleyen Irak Baas Partisi, Talabaniyi yok etmenin yollarn aram, birka adam bu yolda suikaste uram olmasna ramen Talabani, bu tuzaklardan kurtulmay baarmtr. Sz konusu gelime Talabaniyi tekrar Molla Barzaninin kucana itmi, onunla ibirliine sevk etmitir. (1970)

1975ler civarnda Krt hareketinin tekrar canllk kazandn gryoruz. Bu dnemde Saddam ynetimine kar salanan baarlar Baas iktidarn da zora sokacaktr. Ancak Saddamn dier Arap lkelerinin de yardm ile Krtleri destekleyen ran ah ile Cezayirde bir araya gelmesi yine skntl bir sreci balatacakt. (1975)

Krtlere rann desteini kesen Saddam kuvvetleri bu dnemde Krtlere basklarn artrd. Molla Mustafa Barzani de etraf ile birlikte 1981 ylnda ld ABDye g etti. Baas Partisi bir ksm Krtleri affetti, bir ksmn idam etti. Krt halknn byk ksmn da Gney Irakta mecburi iskana tabi tuttu. Krtlerden kalan yerlere de Araplar yerletirdi. Bylece blgede ok az Krt kald.
ran-Irak harbi srasnda Talabani gizlice Iraka dnd. Krt hareketini gelitirmek istedi. Ancak, blgede kalan Krtlerden bekledii yardm gremedi. Yine de faaliyetlerine devam etti. Bu hareketi tamamen silmek isteyen Saddam, ran saldryormu gibi gsterip Irak uaklar ile Krt kylerini bombalyordu.

Ve devlet bakanlna doru...

1987 ylnda Sleymaniye ehrindeki eker fabrikasn bombalamak isteyen 2 uaktan biri drlnce Saddamn oyunu anlald. 1988de Trkiyeye PKK merkezleri diye sivil hedefleri gstererek bombalatmak istedi. Ancak Trkiye, bunun farkna vard. Bir daha Saddama inanmad. Bu hadiseler, Talabaniye yardmc olmayan blgedeki Krtleri de harekete yaklatrd.
Irakn Kuveyte saldrs srasnda Talabani ve Krt hareketi yine n saflarda grnmeye balad. Bilhassa ngilterenin destei ile hareket eden Talabani, Irakn igalinin ilk gnlerinde Irak ieriden vurabileceklerini iddia ederek siyasi ve maddi byk yardmlar almay baarm, siyasetini ve izgisini bu strateji zerinde srdrmeye devam etmitir. Mstakil Krt devleti fikrinden vazgeerek zerk Krt blgesi fikrini kabul ettiini belirtmeye balayan Talabaninin bu sylemi etkili olmutur. Bu yolda ABD ve ngiltere tarafndan istenilen almalar yapt. amda ve Pariste Irak muhalefetini toplad. S. Arabistana giderek Suudi yetkililerle grmelerde bulundu. Yllardr sosyalist olmasn istedii Krtlk hareketine yeni bir vehe vermeye alt. Talabani-Barzani mcadelesi de son 30 yldr Irak Krtlerinin siyasi hayatnda baskn g oldu. ki lider, Kuzey Irakta sz sahibi olmak iin zaman zaman att. Saddamn Kuveyti igal etmesiyle balayan 1991 Krfez Sava ve Kuzey Iraktaki Krtlerin merkeze kar ayaklanmalaryla nin siyasi hayatnda yeni bir dnem balad. Kuzey Irakta Batl devletlerin mdahalesi ile gvenli blgelerin kurulmasnn ardndan Kuzey Irakta 1992 ylnda yaplan seimlerle KYB-KDP ortak ynetimi kuruldu. 1994te iki parti arasndaki gr ayrlklar sebebiyle atmalar oldu. ABD ve ngilterenin giriimiyle iki parti arasnda yaplan grmeler sonucunda 1998de Washingtonda bar anlamas imzaland... (Hrriyet-06.04.2005)

Irak meclisi Irak Krdistan Yurtseverler Birlii lideri yi, Irak devlet bakanlna seti. Talabaninin yardmclklarna ise Snni Gazi el-Yaver ve ii Abdl Mehdi getirildi. 275 sandalyeli mecliste milletvekillerinin 227si Talabani ile 2 yardmcs lehinde oy kullanrken 30 oy, baka rakibi olmayan bu aday protesto etmek amacyla bo kt.

Talabaninin devlet bakan seilmesiyle Irak ve Arap lkeleri tarihinde ilk kez bir Irakl Krt, devlet bakanlna seilmi oldu. Bylece; 30 yllk bir mcadelenin sonunda; Talabani, ABD ile yapt ibirliinin neticesi olarak Irak devlet bakanl makamna oturacak. Talabani, ete savalar ile balayan bu mcadeledeyi talandran bir noktaya getirdi. Bakalm Irak Devlet Bakan olarak, kendi kabilesinin desteini alamayan Talabani, bu kez Irak ve Irakllar kuatabilecek mi?




Bu biyografi (celal talabani) 3014 kez okundu.

Biyografi: celal talabani Hayat-yaam hakknda bilgi veriyor.

iletisim  Reklam  Gizlilik szlesmesi
Diger sitelerimize baktiniz mi ? Radyo Dinle - milli piyango sonuclari - 2017 yeni yil mesajlari - Gzel szler Sohbet 2003- 2016 Canim.net Her hakki saklidir.