Gzel szler | Fkra | Hikaye | iir - air| ark szleri | Trkler | Sohbet odalar | Rya | Salk | Biyografi | islam | Gzeller | Payla


agop dilaar kimdir ? agop dilaar biyografi
Canim.net
a  b  c    d  e  f  g  h    i  j  k  l  m  n  o    p  r  s    t  u    v  y  z 
agop dilaar

Martanyan (1895-1979) Byk Trkiye Ansiklopedisi Baredaktr. Trk Dil Kurumu yesi. Yozgat ayan obanoullarnn kahyas Ohan Aslanolunun torununun oludur. Robert Kolejini bitirdi. Dilde uydurmaclk ad verilen hareketini uygulayarak trkeyi bozanlarn banda gelmektedir. Bu nedenle uydurukaya Agopa ad da verilir.

Gazeteci yazar Mehmet evket Eygi, Bat (Osmanl) Trkesinin, Arapa ve Farsann gzelliklerini, tatllklarn alarak bnyesinde eriterek topladn belirterek, Trke dnyann en tatl, irin, en hametli lisanyd der. kinci Merutiyetten sonra Bat medeniyetinin teknik, sosyal, felsefi istlahlarnn (terim) dilimizi etkilemeye baladn ifade eden Eygi, szlerini yle srdryor; Bat Trkesi, ahikasna 1900lerden sonraki yirmi be yl iinde kmtr. Ondan sonra, larn ve hempalarnn devlet terryle lisan ve edebiyata mdahaleleri neticesinde Trkemiz byk yaralar alm, ok kan kaybetmi, iiriyetinden ve zenginliinden arnarak bir gecekondu dili haline dmtr. Trkiyedeki dil ve yaz devrimi, slama ve Mslmanlara kar yaplm bir harekettir

Trkiyede dil devrimi yaplnca, Sofyada bulunan Martayan, Atatrk tarafndan yurda davet edilir. Ancak, Agopun yurda girmesini nleyecek pek ok prz vardr. nk, Agop daha nce Trkiyede yaamaktadr ve vatandalktan karlmtr. Atatrk, btn bu przlere ramen Agopu yurda getirtmekte srar eder. Vatandalktan karld iin gittii lkeden de pasaport alamamtr. Sonunda Sofya Konsolosluu, Agopun elindeki vatansz belgesine vize damgas atar ve her ihtimale kar da eline, Gerekli kolaylk gsterilsin. Atatrkn zel davetlisidir diye bir mektup verir. ( ) Bu ekilde yurda gelen Agopun soy ismi de Atatrk tarafndan deitirilerek Dilaar soyad verilir. Agop Martayan Dilaar, 1979da lene kadar TDKnn Genel Yazman olarak vazife yapar.

Suriye'de Osmanl ordusunda yedeksubay olarak grev yapan Martayan, Osmanl Trklerinin esirlere iyi davranmadn iddia ediyor. Atatrkle nasl karlatn ise yle anlatyor; "1. Dnya Sava baladnda 19 yandaydm ve askere arldm. nce Kafkas cephesine gnderdiler, ancak biz Ermeni askerlere gvensizlikten beni Suriye cephesine gnderdiler. Ksa sre sonra, 1915 Nisan'nda 'Byk Tehcir' baladnda bu yer deitirmelerin nedeni anlalr oldu. Hepimiz akndk ve sarslmtk. Orada esir ngiliz subaylarn karlat zorluk ve eziyetlere tank oldum. Bu subaylar ngilizce bildiimi rendiklerinde esirlere byle davranlmamas iin araclk etmemi rica ettiler. Bu ricalarn yerine getirmek isterken Trkler beni vatan haini ilan edip zincire vurdular ve komutana gtrdler. Bu koullar iinde artk kurtuluum olmadna kanaat getirmitim. Bu nedenle de beni bekleyen tehlikeyi cesurca karlamaya karar verdim. Beni batan aa szen komutan kararn vermek zere iken tm cesaretimi toplayp byle barbarlkla, eziyet ve ikence yoluyla Trkiye'nin medeni bir lke olamayacan, gerek, ileri lkelerde hite byle davranlmadn, bunun sultanlk ynetimini amalayan yneticilere has bir davran olduunu syledim. Herkes aknlkla ne yapacan beklerken, kumandan szlerimi dikkatle dinledikten sonra beni getirenlere ellerimi zp odadan gitmelerini emredip, oturmam syledi. Merakla sonucu bekliyordum. Komutan ay ikram ederek demokratik sistem konusunda konumam istedi. Beni merakla dinlemesi armama neden olmutu, zira o dnemde Trk ordusunda onun benzerleri nadirdi. Uzun sren sohbetimiz sonunda sk sk kendisini ziyaret etmem iin gereken emri verdi ve elimi skarken dost olmamz istediini syledi. Bana bir oyun oynandndan kukuluydum, ancak byle olmad. Daha sonra bu merakl ve sorgulayan komutann Mustafa Kemal Paa olduunu rendim."

n, Trk Diline Genel Bir Bak adl eseri Trk Dil Kurumu yaynlarnca 1964, Dil Diller ve Dilcilik adl kitab ise 1968'de yaymland. Azeri Trkesi (1950), Bat Trkesi (1953) Agop Mikaelyan, bir yazsnda Trkiyede Agop Martayan Dilaarn yeterli ilgiyi grmeyiinden yle yaknyor; Trk dili konusunda binlerce makale, aratrma yaymlad. Trk dili a, yce nderin dil bauzman bu byk insan 1979da hayata gzlerini kapattnda, o zaman tek radyo olan TRT, saat 13 haberlerinde; Trk dili bauzman A. Dilaar ld diye bir iki ksa cmle olarak geitirmekle kalmayp ad yokmu gibi Agop ismini A harfi ile geitirmiti. Yllar yl Trk diline katksn bir yana brakn, hi olmazsa yce nderin ba uzman diye adn syleme nezaketini gsterseydiniz. A. Dilaar yerine deseydiniz doruyu syleseydiniz Trkiye mi batard? Yce nder ldkten sonra bu zihniyetlerin ke balarn tutma gayretleri sonucu, bugnk istenmeyen gelimelerle kar karya kaldk. nsanlarn kkenleri, dinleri ne olursa olsun yeter ki lkesine, insanlarna yararl olsun. Medeni lkeler bu konular oktan amken bizim baz aklevvellerimiz basit eyleri ura edinip lkemizin bocalayp durmasnda nemli rol oynamaktadrlar. Yce nder gibi basiretli; ileri grl, medeni devlet adamlarna ylesine gereksinmemiz var ki; keke 10-15 yl daha yaasayd. Tanr, yce nderi de ba uzmann da nurlar iinde yatrsn. Cumhuriyete omuz veren bu byk insanlar rahmet ve hasretle anyorum. ( )




Bu biyografi (agop dilaar) 2986 kez okundu.

Biyografi: agop dilaar Hayat-yaam hakknda bilgi veriyor.

iletisim  Reklam  Gizlilik szlesmesi
Diger sitelerimize baktiniz mi ? Radyo Dinle - milli piyango sonuclari - 2017 yeni yil mesajlari - Gzel szler Sohbet 2003- 2016 Canim.net Her hakki saklidir.